‘Meer college, maar leren ho maar’

Wes Holleman | 19-12-2007 | permalink

In De Volkskrant (15/12/2007) wijdt Gerard Reijn een artikel aan de onderwijs­intensivering in vijf faculteiten van de Radboud Universiteit. In het eerste studiejaar was het aantal contacturen opgevoerd van gemiddeld 13 naar gemiddeld 17,5 uur per week, maar dat heeft nauwelijks tot betere studieprestaties geleid. Reijn zoekt de verklaring in de ‘Wet van Vos’: er is een plafond aan de belastbaarheid van mensen en dus ook aan de belastbaarheid van studenten. Als men het wekelijkse aantal contacturen te sterk opvoert, gaat dat ten koste van het aantal thuisuren dat studenten wekelijks in hun studie steken.
Ook al nemen we aan dat alle studenten inderdaad aan de contacturen deelnemen, toch zouden we nog drie alternatieve verkla­ringen moeten toetsen: a) misschien is het geïntensiveerde onderwijs niet voldoende afgestemd op het beginniveau en het studie­tempo van de deelnemers; b) de onderwijs­intensivering heeft wel tot betere spreiding van de studiebelasting over de weken geleid, maar misschien bestaan er nog steeds onoverkomelijke piekbelastingen; c) de onderwijsintensi­vering heeft wel tot meer leerwinst per studieweek geleid, maar misschien is het aantal beschikbare weken te klein in verhouding tot de gestelde tentameneisen.
De Radboud Universiteit rapporteert overigens één keihard positief effect. Dankzij de onderwijsintensivering blijken ongeschikte studenten sneller tot het inzicht te komen dat ze beter naar een andere studie kunnen uitkijken: naarmate eerstejaarsstudenten harder werken en beter begeleid worden, komen ze sneller te weten of deze studie geschikt voor hen is.

Zesjescultuur

Wes Holleman | 16-12-2007 | permalink

De zogenaamde zesjescultuur houdt nog steeds de gemoederen bezig. Deze week in de brievenrubriek van De Volkskrant: wat betekent dat verkleinwoord eigenlijk? Een zesje is een kleine zes. Klein ten opzichte waarvan? Met een zes voldoet iemand weliswaar aan de minimum-eisen, maar sommigen hebben meer in hun mars: hun zessen worden zesjes genoemd omdat ze een hoger cijfer hadden kunnen halen als ze wat meer hun best hadden gedaan. Ze hebben weliswaar een voldoende prestatie geleverd, maar wat ijver betreft verdienden ze eigenlijk een onvoldoende, zo parafraseert briefschrijver Van den Dikkenberg de zesjescultuurcritici. Definitie: zesjesklanten zijn succesvolle underachievers.
Lees verder … (PDF)

Eerlijke studievoorlichting

Wes Holleman | 14-12-2007 | permalink

Tot nog toe konden onderwijsinstellingen de oorbaarheid van hun wervings­activiteiten aan de Nederlandse Reclame Code toetsen. Maar tegenwoordig is er ook de bindende Europese Richtlijn oneerlijke handelspraktijken. Volgens recente dagbladberichten is deze sinds kort in alle E.U.-landen van kracht. Retailnews.nl meldt echter dat de invoering in Nederland vertraging heeft opgelopen. Het wets­ontwerp Oneerlijke Handelspraktijken ligt nog bij de Eerste Kamer en treedt vermoedelijk pas maart 2008 in werking.

Internationalisering in het MBO

Wes Holleman | 11-12-2007 | permalink

Woede over Turkse stage, schreeuwt De Telegraaf (29/11/2007): de voorzitter van het Hoofdbedrijfschap Detailhandel zegt niet te kunnen begrijpen dat ROC Aventus dertig studenten gelegenheid geeft een tienweekse bedrijfsstage in Turkije te lopen. Het is hem een doorn in het oog dat de meeste deelnemers van Turkse herkomst zijn. Volgens hem strookt dat niet met het streven allochtonen zo goed mogelijk te doen inburgeren in de Nederlandse samenleving. De Tweedekamerfractie van de VVD onderschrijft zijn kritiek en doet er nog een populistisch schepje bovenop: ‘Deelt u de mening dat leerlingen die in Nederland worden opgeleid, op kosten van de Nederland­se staat, in eerste instantie worden opgeleid voor de Nederlandse arbeidsmarkt?’
Lees verder … (PDF)

Fraudepreventie

Wes Holleman | 09-12-2007 | 3 Reacties » | permalink

Het terugdringen van fraude en plagiaat is gestoeld op twee pijlers: (1.) een goede voorlichting moet studenten voor ongewenst gedrag behoeden en (2.) een con­sequente bestraffing moet hen daartoe afschrikken. Aldus vat Emiel van Dongen (Univers 6/12/2007) het beleid van de Universiteit van Tilburg samen. De UvT heeft een Themaweek Fraude georganiseerd om haar studenten tot integer studiegedrag aan te sporen. Zal het integriteitsbeleid van een onderwijsinstelling veel effect sorteren als het uitsluitend op deze twee pijlers rust? Ik denk van niet.
Lees verder … (PDF)

De campus als marktplaats

Wes Holleman | 07-12-2007 | permalink

Derek Bok, oud-president van Harvard, schreef een waarschuwend boek over de commercialisering van het hoger onderwijs. Universiteiten en hogescholen leveren diensten aan studenten, maar zijn ook voor derden interessant: als afnemers van producten en diensten en als aanbieders van gediplomeerden. Op de Utrechtse campus De Uithof is een conglomeraat van bedrijfjes gevestigd dat zich als Campus Recruitment presenteert. CR is de ‘prefered supplyer’ van flexpersoneel voor de Universiteit Utrecht en de Hogeschool Utrecht. Dus een soort uitzendbureau voor tijdelijke arbeidskrachten, waaronder studenten. CR trekt studenten met de belofte: wij bieden parttime jobs die aansluiten bij je studie. Tevens werft CR (bijna-)afgestudeerden in opdracht van werkgevers. Tot zover is er niet zoveel mis. Maar CR begeleidt ook reclamecampagnes gericht op studenten, bijvoorbeeld voor banken die rekeninghouders willen trekken: wij kunnen bijvoorbeeld uw placemats op de dien­bladen van de studentenrestaurants neerleggen. En op de CR-site worden de UU en de HU als partners geafficheerd, prominent met hun logo’s; zelfs wordt gesuggereerd dat CR deel uitmaakt van deze onderwijsinstellingen.
Lees verder … (PDF)

Stop de gedoogcultuur, althans …

Wes Holleman | 06-12-2007 | 1 Reactie » | permalink

Stop de gedoogcultuur, zo luidde de oproep van de politieke jongerenorganisaties (NRC-Handelsblad 18/9/2000). In de onderwijswetten zijn allerlei bepalingen opge­nomen om de belangen van leerlingen en studenten te beschermen. Van onderwijs­instellingen wordt dan verwacht dat ze zich daaraan houden. Scholen zijn immers professionele organisaties, die de belangen van hun ‘cliënten’ voorop stellen. Maar als ze dat niet doen: komt het Ministerie of de Inspectie dan in het geweer? Daar kan men niet van op aan, tenzij de belangen van de BV Nederland in het geding zijn.
Een recent voorbeeld is de vrijwillige ouderbijdrage. Scholen zijn wettelijk verplicht de ouders er uitdrukkelijk op te wijzen dat die bijdrage facultatief is. Jasper van Dijk (SP) heeft daar kamervragen over gesteld: wilt u zorgen dat de scholen zich aan de wet houden? Mevrouw de staatssecretaris antwoordt: nee, in principe laat ik dat aan de lokale Medezeggenschapsraad en de individuele ouders over; zij moeten bij het schoolbestuur of eventueel bij hun landelijke klachtencommissie aan de bel trekken (alleen als ik toevallig hoor dat een bepaalde school de wet overtreedt, zal ik het schoolbestuur daarop aanspreken). De staatssecretaris, representant van de uitvoe­rende macht, gedoogt dus dat schoolbesturen wettelijke regels overtreden die bedoeld zijn om de belangen van (de minvermogende ouders van) leerlingen te beschermen. En zij is dus niet bereid met haar wettelijke wapens te rinkelen om naleving te bevorderen. Aldus beledigt zij de wetgevende macht en ondermijnt zij het vertrouwen van de burgers in het functioneren van de rechtsstaat. Want in een rechtsstaat behoort de uitvoerende macht toe te zien op de naleving van de wetten. Althans …
… terwijl ik dat schrijf, bekruipen me tegenstrijdige gevoelens. Als burger verwacht je dat wetshandhavers zich door wijsheid laten leiden en niet door bureaucratische winzucht en letterknechterij.

Wederzijds commitment

Wes Holleman | 05-12-2007 | 1 Reactie » | permalink

Morgen houd ik een praatje voor een kritisch onderwijskundig publiek. Het gaat over ‘commitment’. Die term heb ik niet zelf bedacht. Het is een kernconcept in de onderwijs­filosofie van de Universiteit Utrecht. De docent en de student moeten wederzijds ‘commitment’ betonen. Beiden moeten toegewijd zijn aan het gemeen­schappelijke doel: dat de student de bestmogelijke prestaties levert in het kader van zijn of haar studie. De docent biedt de studenten een soort studiecontract aan: ‘Als jij je als student voor een cursus inschrijft, en je voldoet aan de ingangseisen en aan de inspanningen die ik van je verwacht in de cursus, dan spreken we af dat ik als docent mijn uiterste best doe om je naar een voldoende resultaat te begeleiden, wat we meteen aan het einde van de cursus zullen vaststellen.’ Waar komt dat ambitieuze idee vandaan?
Lees verder … (PDF)

Stakingsrecht voor scholieren

Wes Holleman | 04-12-2007 | 1 Reactie » | permalink

Puber wil gehoord worden, kopt Sandra Kooke in Trouw (28/11/2007). Ze heeft een aantal psychologen geïnterviewd naar aanleiding van de scholierenacties tegen de 1040-urennorm. Ik begrijp niet helemaal waarom Sandra zich op ‘pubers’ concen­treert. Waar het om gaat is dat middelbarescholieren, zowel uit de onderbouw als uit de bovenbouw, serieus genomen willen worden. Zeker als ze gerechtvaardigde grieven over ondoelmatige roosters hebben; van 8.30 tot 17.00 op school, onder­broken door loze tussenuren, en dan ’s avonds het resterende huiswerk. Emeritus-hoogleraar Dolph Kohnstamm zit op dezelfde lijn met zijn aansporing: noem jongeren van 13 tot 18 jaar geen ‘kinderen’ (De Volkskrant 3/12/2007). Speur voor de aardigheid even op Google met de zoekwoorden: 1040 kinderen -mijn. Dan zie je de paternalistische horden voorbijkomen. Lea Dasberg stelde al in 1975 het regiem van ‘Grootbrengen door kleinhouden’ aan de kaak. Kleinhouden betekent dat men jongeren onmondig maakt (gebrek aan autonomie). En dat ontaardt maar al te gauw in kleineren (gebrek aan respect).
Lees verder … (PDF)

Beste scholieren,

Wes Holleman | 29-11-2007 | 2 Reacties » | permalink

Jullie willen morgen staken. Ik heb de scholen opgeroepen sancties toe te passen als jullie je leerplicht verzaken. Maar anderzijds mag het natuurlijk niet zo zijn dat scholen jullie belangen met voeten treden. Jullie hebben recht op een behoorlijk rooster zonder belachelijke ophokuren en ondoelmatige tussenuren. Mochten de scholen hun plicht in dezen verzaken, gelieve dan per omgaande een klacht bij de Onderwijsinspectie in te dienen. Ik beloof jullie dat de inspecteurs binnen drie weken langskomen om de school tot de orde te roepen. Boetes worden niet alleen opgelegd als scholen de 1040-urennorm niet halen, maar ook als ze de pijn op de leerlingen afwentelen. Hartelijke groet,
Marja van Onderwijsterveldt