Hoofddoekverbod in Antwerpen (II)

Femke Halsema (GroenLinks) heeft onlangs een politiek standpunt beproefd over godsdienstvrijheid in Nederland. Zij vindt dat iedere Nederlandse ingezetene, en dus ook iedere moslim, beschermd moet worden tegen beknotting van zijn of haar individuele godsdienstvrijheid. Dat omvat ook de vrijheid om religieus geïnspireerde leefregels te volgen. Bij­voorbeeld, als een moslima de vrije keuze maakt een hoofddoek te dragen, is dat haar goed recht. Maar Halsema meent dat mensen anderzijds beschermd moeten worden tegen pressie om zich te conformeren aan de eisen en verwachtingen van de groepen en organisaties waar ze lid van zijn. Zij denkt daarbij onder meer aan de groepsdruk waaraan sommige moslima’s blootstaan zich te conformeren aan het rechtzinnige hoofddoekgebod. En zij steunt dan ook de beslissing van de Antwerpse schooldirectrice Karin Heremans, die op haar openbare Atheneum het dragen van politieke en religieuze symbolen verboden heeft: zodoende worden minderjarige moslima’s gevrijwaard van de eventuele gezins- of groepsdruk om een hoofddoek te dragen.
Femkes stellingname vertoont een grote interne tegenstrijdigheid. Door een hoofd­doekverbod op de middelbare school worden immers niet alleen de onvrijwillige hoofddoekdraagsters getroffen, maar ook diegenen die zich uit volle, per­soonlijke overtuiging met een hoofddoek tooien. Die interne tegenstrijdigheid kan slechts worden weggepoetst als men ervan uitgaat dat godsdienstvrijheid alleen is weggelegd voor wilsbekwame mensen en dat minderjarigen nog niet wils­bekwaam zijn. Maar daarmee zou het Kinderrechtenverdrag volledig worden uitgehold. Het uitgangspunt van het Kinderrechtenverdrag is dat de grondrechten die volwassenen genieten, in principe ook voor minderjarigen gelden. Het is dan onverteerbaar dat één van de grondrechten (godsdienstvrijheid en het daaruit voortvloeiende recht op het dragen van een hoofddoek) voor álle minderjarigen van een openbare school buiten werking wordt gesteld met het argument dat sómmige minderjarigen niet in vrijheid daarvoor gekozen hebben.
Lees verder … (PDF)

3 reacties op “Hoofddoekverbod in Antwerpen (II)”

  1. Wes Holleman zegt:

    Brechtje Paardekoper diende in de Volkskrant (19/10/2010) Rouvoet van repliek onder de titel Tussen geloof en groepsdwang. Ze onderschrijft het standpunt van Halsema. Wij moeten ‘zowel opkomen voor de vrijheid om te geloven als voor de vrijheid om niet beperkt te worden door geloofsregels die anderen opleggen.’ Volgens haar moeten religieuze instituties [kerken, scholen, gezinnen etc.] ter verantwoording worden geroepen als ze hun leden door het uitoefenen van groepsdwang tot naleving van religieuze voorschriften pressen.
    Paardekoper beseft niet dat Halsema in haar stellingname een forse stap verder gaat. Halsema kan het billijken dat een seculiere school haar moslim-leerlingen van religieuze groepsdwang wil bevrijden door hen tot niet-naleving van religieuze voorschriften (in casu het hoofddoekgebod) te dwingen.

  2. Wes Holleman zegt:

    In België gaan er stemmen op wettelijk vast te leggen dat leerlingen uitsluitend in de bovenbouw van de middelbare school een hoofddoek of andere religieuze tekenen mogen dragen (De Morgen 8/11/2010). Kennelijk worden zij vanaf die leeftijd wilsbekwaam geacht. Als je die redenering consequent doortrekt, moet je ook de besnijding van joodse en islamitische jongetjes verbieden [evenals het aanbrengen van oorgaatjes en andere piercings bij autochtone pubers]. En waarom zou men bij jeugdige joodse en islamitische scholieren tegemoet komen aan hun religieuze voedingsvoorschriften, of aan de autochtone of allochtone wens aan de voorgeschreven gebedsrituelen te voldoen of op religieuze feestdagen vrijaf te nemen? Ze zijn op godsdienstig gebied immers nog niet wilsbekwaam? Kortom: de invoering van wilsbekwaamheid als criterium voor godsdienstige vrijheden leidt tot merkwaardige kronkelredeneringen.

  3. onderwijsethiek.nl » Blog Archive » Vrij van groepsdruk zegt:

    […] Halsema (GroenLinks) wil de individuele geloofsvrijheid beschermen, maar ze vindt het anderzijds een goed idee de hoofddoek op school te verbieden teneinde […]